12 سپتامبر 2025- مطالعه ‌ی جدید محققان دانشگاه لاکویلا در ایتالیا نشان داده است که تنها دو جلسه تمرین ورزشی در هفته در محل کار می ‌تواند به ‌طور قابل توجهی سطح کلسترول و فشار خون را کاهش دهد. این پژوهش که در نشریهHealthcare منتشر شده است، اثربخشی برنامه ارتقای سلامت مبتنی بر ورزش در محیط کار را بررسی کرده است. هدف این برنامه، پیشگیری از بیماری ‌های مزمن غیرواگیر مانند بیماری ‌های قلبی‌عروقی، دیابت نوع ۲و چاقی از طریق فعالیت بدنی منظم و تغذیه سالم است. محیط‌ های کاری که از سلامت جسمی، روانی و اجتماعی کارکنان حمایت می ‌کنند، نه ‌تنها در پیشگیری از بیماری مؤثرند، بلکه بهره ‌وری کاری را نیز افزایش می‌ دهند.

برنامه «دانشگاه در حرکت» که از سال ۲۰۲۰در دانشگاه لاکویلا اجرا شده است، شامل تمرینات گروهی و فردی برای بهبود سلامت کارکنان و اعضای هیئت علمی است. برنامه شامل ۶۲جلسه تمرینات دایره ای[1](Functional Circuit Training) و ۳۱جلسه تمرینات کششی و وضعیتی[2](posture exercises) بود، اما میزان مشارکت واقعی تنها بین ۲۲ تا ۳۱ درصد بود. شاخص‌ های سلامت شامل فشار خون، قند خون ناشتا، کلسترول، تری ‌گلیسرید، پروتئین واکنشیC و شاخص توانایی کاری در سه زمان (ابتدا، سه ماه و شش ماه) اندازه‌ گیری شد.

در این مطالعه، ۲۹ نفر شرکت داشتند که ۲۴ نفر از آن‌ها زن بودند. بیش از ۴۸درصد از شرکت‌کنندگان اعضای هیئت علمی دانشگاه بودند و باقی ‌مانده شامل دانشجویان و کارکنان اداری یا فنی می ‌شدند. شایع‌ ترین بیماری‌ ها یا عوامل خطر در میان این افراد شامل دیس‌لیپیدمی، فشار خون بالا، اختلالات تیروئیدی، دیابت، سرطان، بیماری قلبی و پوکی استخوان بود. دیس‌لیپیدمی در مردان بسیار رایج ‌تر از زنان بود (۸۰ درصد در برابر ۲۵ درصد). حدود ۱۰ درصد از شرکت ‌کنندگان سیگاری فعال بودند و ۲۷ درصد نیز سابقه ترک سیگار داشتند. همه مردان و ۴۲ درصد از زنان مصرف گاه‌ به ‌گاه الکل را گزارش کردند و ۹۳ درصد از کل شرکت ‌کنندگان فعالیت بدنی داشتند.

تمام مردان و بیش از نیمی از زنان تحت درمان دارویی قرار داشتند که عمدتاً شامل داروهای ضد فشار خون و کاهش چربی خون بود. بیشتر شرکت ‌کنندگان از مکمل‌های غذایی حاوی مواد معدنی، ویتامین D، آنتی ‌اکسیدان ‌ها، آهن یا ویتامین‌ های گروه B استفاده می‌ کردند.

میانگین شاخص توده بدنی(BMI)  در زمان آغاز مطالعه (t0) در محدوده طبیعی قرار داشت و در طول مدت مطالعه تقریباً ثابت باقی ماند. حدود ۲۰ درصد از مردان و ۵۰ درصد از زنان در شروع مطالعه،سطحLDL-C  و کلسترول کل(TC)  بالاتر از حد نرمال داشتند؛ با این حال، این مقادیر در طول زمان کاهش یافت.

در میان زنان، ۴.۲ درصددرابتدای مطالعهسطحHDL-C پایین ‌تر از حد نرمال داشتند، اما تعداد زنان دارای سطح پایین HDL-C در 3 و 6 ماه به ۸.۲ درصد افزایش یافت که منجر به کاهش معنادار آماری در میانگین سطح HDL-C شد. سطح پروتئین واکنشیسی(CRP)  نیز در ابتدای مطالعه در ۸.۳ درصد از زنان، در ماه سوم در ۹.۱ درصد از زنان و در ماه ششم در ۱۷.۴ درصد از زنان بالا بود، اگرچه این تغییرات از نظر آماری معنادار نبودند.

در مردان، سطح CRP در ۲۰ درصد از شرکت‌ کنندگان در ابتدای مطالعه بالا بود؛ با این حال، این مقادیر در ماه سوم و ششم به سطح طبیعی بازگشت.

سطح تری‌ گلیسرید در ۲۰ درصد از مردان و ۸.۳ درصد از زنان در زمان آغاز مطالعه (t0) بالا بود. در مراحل بعدی(ماه سوم و ششم)، درصد افرادی که سطح تری ‌گلیسرید بالایی داشتند کاهش یافت: در زنان به ۱۳ درصد و سپس ۴.۴ درصد، و در مردان به صفر درصد و سپس ۴ درصد رسید.

بیش از ۸ درصد از زنان درابتدای مطالعه ودر ماه سوم سطح قند خون ناشتا (FBG) بالایی داشتند، سطح FBG در زنان از ابتدای مطالعه تا ماه ششم به ‌طور معناداری کاهش یافت، در حالی ‌که در مردان تفاوت معناداری مشاهده نشد.

سطح کلسترول کل(TC)  در زنان از ۱۹۹.۵میلی ‌گرم در دسی‌ لیتر در ابتدای مطالعه به ۱۷۸.۷میلی ‌گرم در دسی ‌لیتر درماه ششم کاهش یافت که از نظر آماری معنادار بود؛ در حالی ‌که در مردان کاهش غیرمعناداری از ۱۸۳.۲ به ۱۶۱.۴ میلی ‌گرم در دسی ‌لیتر مشاهده شد.

کلسترول  HDLنیز الگوی مشابهی داشت؛ در زنان کاهش معناداری از ۵۹.۵ به ۵۵.۳ میلی‌ گرم در دسی ‌لیتر مشاهده شد، در حالی‌ که در مردان کاهش غیرمعناداری از ۵۰.۶ به ۴۷.۴ میلی‌ گرم در دسی‌ لیتر رخ داد.

حدود 60 درصداز مردان و ۷۰ درصداز زنان درابتدای مطالعه فشار خون غیرطبیعی داشتند؛ با این حال، فشار خون سیستولیک و دیاستولیک در زنان در طول زمان به‌ طور معناداری کاهش یافت، در حالی‌ که در مردان تغییر معناداری مشاهده نشد.

امتیاز کلی سلامت قلب نیز در زنان به‌ طور معناداری کاهش یافت و در مردان کاهش غیرمعناداری داشت.

با وجود محدودیت‌ هایی مانند طراحی غیرکنترل‌ شده، حجم نمونه کوچک و سلامت نسبی شرکت ‌کنندگان در آغاز مطالعه، نتایج نشان داد که ورزش در محیط کار می‌ تواند به‌ ویژه در پیشگیری اولیه از بیماری ‌های مزمن مؤثر باشد.

پژوهشگران پیشنهاد کردند که مطالعات آینده با طراحی تصادفی و تحلیل‌ های چند متغیره می‌ تواند یافته‌ های این مطالعه را تأیید کند و به توسعه برنامه ‌های ارتقای سلامت در محیط ‌های کاری کمک کند. این مطالعه نشان می ‌دهد که حتی اقدامات کوچک در محل کار می ‌توانند تأثیرات بزرگی بر سلامت عمومی داشته باشند.

منبع:

https://www.news-medical.net/news/20250911/Fitness-study-shows-exercise-at-work-can-cut-chronic-disease-risks.aspx